D I T IS EN OMMELANDS, I BETOOGING TER EERE VAN Burgemeester der Stad Yper BERICHT MENGËLMAKEN UMTS EL I Op Zaterdag, 4den November 1899. 5 centimen 'i blad. 34ste jaar. Talmerk 1699. We vernemen dat de gemeenteraad van Yper, ingevolge eene beslissing verleden jaar genomen, tijdens de stemming der begrooting, besloten heeft aan de stad het portret te behandigen van onzen achtbaren Burgemeester Baron Surmont de Volsberghe, geschilderd door de uitmuntende knnstschilderes Jonkvrouw Louisa De Hem, onze stadsgenote» Dit portret zal geplaatst worden in de galerij der Burgemeesters van Yper. Te dezer gelegenheid zal de gemeenteraad in plechtige zitting bijeenkomen, Zaturdag, 11 dezer, ten vijf en half ure. De zitting zal gevolgd worden door een feestmaal, den held dezer betooging aangeboden door het gemeentebestuur. Het volk zal tot de plechtige zitting toegelaten worden. Binst het feestmaal zal de stadsharmonie zich laten hooren onder het kunstig beleid van haren Bestierder, M. Wittebroodt. Zielmis Eene groote waarheid BDITEHLANDSCH NIEUWS Frankrijk Oorlog tusschen Engeland en Transvaal Duitschland Azië - Philippijusche Eilanden Kareis fabeltje Te trekken bij den UitgeverTh 36, in de Boter strate, te Yperen bij 's lands boodschap we zen ofte post, tegen 3 frank 's jaars. 't Nieuwsblad van Yper verschijnt 's Vrijdags, en 's Zaterdags na de markt, tegen 3 f. 's jaars; 3 f. en den vrachtloon buiten Belgenland. Het blad en is niet min te trekken dan voor een geheel jaar en 't wordt op voorhand betaak. Alles moet vrachtvrij ingezonden worden naar de Botkrstrate, Tk 36, te Yper. Echt en recht, 't oud Volk indachtig; Kinderlijkniet kinderachtig Ypersch, Vlaamsch en, bovenal, God getrouwe ik wezen zal De bekendmakingen kosten 0,fr.l5 de reke binnen 't blad is 't 0,1'.30 van 's Rechters wegen f. 1overdruk, 3 fr. 't honderd. Ieder boek, waarvan ons twee afdruksels zijn gezonden, wordt besproken. De Heeren van de Agence Havas, te Brussel, Tk 32,in de Magdalena- strate, en te Parijs, n° 8, Place de la Bourse, ontvangen bekendma kingen voor 't Nieuwsblad van Yper, van al die 'buiten Oost- Westvlanderen wonen. Dp nieuwe inschrijvers voor 1900 op het Nieuwsblad van Yper, zullen van nu tot Nieuwjaar de gazette koste loos ontvangen. 3 December 1899, ten 9 ure zielmis voor M. Ch. Bruynsteen van wegens de Katholieke Wacht. Iedereen, die een weinig geleerdheid bezit, voelt hedendaags de noodzake lijkheid van een dagblad of gazette te lezen. Die dageli j ksche lezing is eene goede zake, mits het dagblad een goed dag blad zij. Maar helaas wij ondervinden maar al te we] hoe kleen het getal is der goede dagbladen Een groot deel zijn goddeloos en zedeloos. Vele andere onverschillig. Andere zijn wel niet slecht, maar dikwijls lichtzinnig. Ja, het getal der ernstige, deftige, christelijke en aantrekkelijke dag bladen is uitnemende kleen. Maar het slechtste van al, in zake van dagbladen, het is dat de lezer zoo dikwijls onbekwaam is of onge steld om eenen goeden keus te doen. Daar het de lezer is die het dagblad doet leven, zou het gauw gedaan zijn met al die ondeugende, lichtzinnige en zoutelooze dagbladen en tijdschrif ten, indien de lezer zijne plichten kende in het doen van zijnen keus. 't Is daarom juist dat het de plicht is van alle goede dagbladen hunne lezers daarover in te lichten, hen zelve aan te wakkeren om propaganda te doen ten voordeele der goede en ten nadeele der slechte gazetten. Wonderwel komt hier te pas de gezamentlijke brief van Hunne Hoog weerdigheden de Bisschoppen van Zwitserland, waaruit wij ons veroor loven hieronder een uittreksel te geven. Alwie eeo dagblad ontvangt da aan de Kerke vijandig is, wordt, daardoor zelve, deelachtig aan he p kwaad dat dit dagblad doet. Ja, he geld van uwe inschrijving is een steun die gij levert, eene hulpe die gij geelt, een oorlogspenning die gij verschaft aan de vijanden der Kerke. En waarom Opdat dit dagblad zoo- veel te beter in zijn werk zou kunuen lukken. Alzoo helpt gij die gazette on- rechtstreeks de Kerke bestrijden, die onze Moeder isterwijl dat gij de goede drukpers, die haar toe- wijdt aan de verdediging derzelfde Kerke, in de behoeftigheid en den nood laat. Gij gaat zelve zoo verre haar eene kieene inschrijving te Jweigeren. Schrijft in, en geeft uw dagblad aan anderen ter lezing. Alzoo zult gij uwe aalmoes, ten voordeele der goede zake, verdub- helen. Uw geld zal eene goede gazette ondersteunendie gazette zal deugd doen aan uwen gebeur, en de zegen van den Heer zal uwe kieene opof fering vergelden. Zendt aan de goede dagbladen uwe mededeelingen eu nieuwstij dingen en werkt ieverig rondom u ten einde hun inschrijvers, in- 1 ichters en medewerkers te bezor gen. Wij vragen ouze vrienden en ken nissen die woorden te willen overwe gen, en aan hunne vrienden en ken nissen over te zetten, uu bijzonderlijk dat het tijdstip nadert waarop de abonnementen aan de dagbladen moe ten vernieuwd worden. Maandag laatst heeft de onderzoeks-1 voornaamste slag geleverd,waar de kommissie van den Franschen Senaat uitspraak gedaan over de beschuldi- wordt gezegd dal de Amerikanen zich tegen dezen afkoop verzetten. Ten Westen van Transvaal, in de Engelsche bezittingen, verklaren de Boers zich reeds in bezit van Bechoua- naland, dat aan Engeland behoort en dat zij nu eenvoudig bij Transvaal gevoegd verklaren. Den 28° Oc tober laatst namen 1.300 Boers de stad Kimberley in, heschen er de Trans- vaalsche vlag en verklaarden e?1 zich. meester. De stad was heel rustig. Ten Zuiden van Transvaal in Natal, zetten zij ook dapper hunnen zegevie renden tocht voort, en rukken meer en meer naar Zuid-Oosten op om de Engelsche troepen, die langs Durban toekomen, op hunnen doortocht te verhinderen. De Engelschen hebben hun kamp van Dundee moeten ontruimen en zich moeten achteruittrekken tot La- dysmith. Daar werd tot nu toe de gingen ingebracht tegen een vijftigtal personen, die beticht worden eene sainenzweering gesmeed te hebben, om de Fransche Republiek omver te werpen. Slechts 14 personen ziallen vervolgd worden, en buiten de minis- terieële kriugon, vooral bij de Parij- zer liedjezangers, houdt men overal den spot met dit zoogezegd komplot. ïngelschen eene schrikkelijke neder laag kregen. De Transvaalsche Boers, die zich met deze van den Oranje- Vrijstaat vervoegd hadden, omsin gelden en beschoten Maandag laatst de stad Ladysmilh. Na een hevig ge vecht van 4 uren, waar 18.000 Boers toegenover 3.000 Engelschen stonden, kregen deze laatsten eene duchtige nederlaag. Zij lieten 300 tot 400 doo- den na. Twee bataljons Engelschen, samengesteld uit ongeveer 2000 sol daten, waaronder 42 officieren, wer den krijgsgevangen gemaakt. De overwinnaars maakten zich meester eene aanzienlijke hoeveelheid De krijgsuitgaven staan maar altijd van om te vermeerderen. Er is spraak krijgsvoorraad en levensmiddelen,als- verschillige nieuwe oorlogschepen te la'en bouwen en de getalsterkte der gi pantsterde schepen van eerste klas te brengen op 30. Keizer Willem zelf wendt inderdaad weer nieuwe pogin gen aan om de duitsche vloot te ver meerderen. Het schijnt de inboorlingen van vunEngelsch Indië de gelegenheid wil len te baat nemen, om binst den Engelsch-Transvaalschen oorlog op stand te maken. Bond de 13 duizend Indianen hebben zich vereenigd o.a eenen oproer tot stand te brengen. Eene aanzienlijke legermacht is door het Staatsbestuur uitgezonden om de opstandelingen te bedwingen. Aan de Zuidergrens van China is de toestand ook heel onrustwekkend. Daar hebben regelmatige Chineesche troepen, Fransche troepen van An- nam aangevallen op de grenzen van Annam, ten Zuiden van China. Op de Philippijnsche eilanden zijn nog 100 duizend Spaansche krijgsge vangenen, die Spanje ten koste van groote opofferingen wil afkoopen. Er ook van 1300 muilezels. Een paar dagen later was Ladysmith door 29.000 Boers omsingeld. Deze zijn be sloten eene legermacht van 60 tot 70 duizend rond Ladysmithte vereenigen, om van daar naar Pietermaritzburg meer ten Zuid-Oosten op te rukken en de nieuwelijks aankomende Engel sche legers daar aan te vallen. Bij het vernemen van de tijding dier nederlaag, heerschte eene algemeene verslagenheid te Londen. De duchtige klopping, die de liberalen ge vangen hebben op 15 October laatstleden, heeft de liberale pennelekkers wat uit den haak geholpen. De gebuisde kandidaat, Karei van 't Weeke blad is zoodanig daarvan geslepen j dat hij lijk tot zijne eerste kinderjaren we derkeert. Immers bij foute van ernstige artikels be gint hij nu... fabeltjes op te zeggen. En geestige fabeltjes, als men de toepas sing deugdelijk wilt doen. In zijn nummer van Zaterdag laatst komt Karei voor den dag met zijn doodverslelen zaagsken over de katholieke lasteraars. En aisof hij gevoelde dat zijne lezers de schouders gaan optrekken en zeggen Maar Karei toch, nog een keer verwarm- de kost hij haast hem zeere om zijn volk te amuseeren, een fabeltje daarbij te voegen. Karei is alzoo altijd in zijne rolle, daar hij een gespogen komediant is. Ziehier nu Kareis fabeltje Drie dieren, een arend, eene zeug en eene kat nestelden op en rond een zelfden boom. De arend bevond zich met zijne jongen in de kroon, de zeug aan den voet en de kat in eene holte in 't midden van den stam.De kat, die iets beiers wensohle dan de arendsjon. gen te kunnen opsmullen en terzelfder tijde de jougen der zeug voor haar noenmaal te kunnen doen dienen, verzon eenen list om tot haar doel te geraken. Zij klom tot in de kroon van den bootn en zegde tot het wijfje van den adelaar Ziet gij dat vuil dier welk aan den voet van den boom wroet Het zou zich willen meester maken van uwe jongen, en daar het den boom niet kan opklauteren, heeft het besloten den wortel af te knagen en alzoo den boom te doen vallen, en uwe lievelingen op zijne duizend gemakken te kunnen bin nenspelen. Vandaar begaf de kat zich bij de zeug en zei op zeemzoeten toon Buurvrouw, ik kom u tegen een drei gend gevaar waarschuwen. Boven in de kruin van den boom nestelt een arend, die steeds uwe jongen beloert. Hij durft ze niet naderen omdat gij er bij zijt, maar zoodia gij u zult verwijderen zal hij zich op hen werpen, ze verscheuren met zijne machtige klauwen, en ze tot voedsel dragen in zijn nest. De zeug bedankte de kat om hare waar schuwing, zij was even bevreesd als de arend en blikte gedurig naar omhoog om al de bewegingen van den arend gade te slaan. De arend durfde niet meer op jacht gaan, uit vrees dat de boom zou vallen in zijne af wezigheid en dal de zeug zijne jongen zou verslinden. De zeug van haren kant durfde zich niet verwijderen om eikels en truffels te zoeken, uit vrees dat de arend die verwijdering zou waarnemen om hare jongen te verscheuren. Intusschen leefde de kat in vrede, ging op en af, troetelde hare jongen, bracht bezoe ken bij hare buurvrouwen, die zij steeds tegen malkander ophitste en wachtte gedul dig den uitslag van haren laster af. Weidra bezweken arend en zeug van den honger, zij stierven van gebrek met hunne jongen en de kat en hare kleinen deden hun nen buik enne zielmis met hunne lijken. De kl rik alen spelen de rol van de kat, zij voelen zich onmachtig om eenen geduch te» tegenstrever aan te vallen, maar zij zaaien wantrouwen onder de leden eener zelfde partij om zich alzoo van allen meester te maken. Liberalen, mistrouwt u van de lasteraars. Ziedaar Kareis fabeltje met de zedelesse. Eene korte, geheele korte bemerking over ieder van heide. 't Is dus verstaan in dit fabeltje zijn wij, katholieken, de kalle. De liberalen zijn verbeeld door den arend en de zeuge. De arend is de koning der vogelen en wij en durven riiet peizen dat Karei pretenlie zou hebben van den arend te zijn. Dus..,. Wat de zedelesse aangaat 't is waarlijk klucliliger dan kluchtig te beweeren dal de katholieken onmachtig zijn, wanneer zij aan de liberalen juiste zulk eene onbermhertige troeteling komen te geven. Allons Kareltje, mijn manneke, zet u daar nen keer schoone in 't hoekske, en zeg nog een fabeltje op gij zult dan eene goe spekke krijgen Wij lezen in hetzelfde Weeke blad Moeilijke vragen Het Journal d'Ypres, orgaan onzer mees- ters, zal ons wel willen antwoorden op de volgende vragen 1" Welk is het juist getal kiesbullctljns die gedrukt zijn geweest f 2' Welk is het juist getal kiezers die deelgenomen hebben aan de stemming vari 15" En nog zes vragen in denzelfden trant, ledereen ziet aanstonds met welk inzicht zulke vragen gesteld worden. De liberalen doen dit alleenlijk om te ge baren dat zij redens hebben te twijfelen over de juistheid van al die punten. Zij doen dit om alzoo hunne schrikkelijke nederlage wat te verzoeten, en hunne ont moedigde aanhangers nog een weinig i'hoope te houden. Maar, alzoo schrijven, dat is uwen vinger tot aan uwen elleboge in uwe eigene ooge steken Indien er in die kiezing onjuistheden be gaan waren, aan wie zou men 't moeten vragen Hebben de liberalen daar hunne getuigen niet gehad in de kiesbureelen zoowel als de katholieken Daarom zeggen wij dat die artikel van Progres en «Weekblad», indien hij gemeend is, oene kaaksmete is voor de libe rale getuigen. Die artikel zou inderdaad willen zeggen dat die getuigen ofwel te dom waren om iets te bemerken, of te vadsig om hun werk te doen. Daarom noemen wij die bovenstaande vragen nietmoeilijke vragen maar peer de- vragen, om niet meer te zeggen. BESTOLEN. Donderdag werd vóór de boetstraffelijke rechtbank van Rijssel eene zaak van misbruik van vertrouwen, te Robaais ge pleegd, opgeroepen. Octave Vanboxtal, 39 jaar oud, van belgischen oorsprong, wonende op den Hemschen steen weg, te Robaais, was de betichte. In Septem ber kwam bij hem een Gentsch koppel, Fran- QOise Dcgraeve, echtgenoote Haerts, van Gent- brugge, die het echtelijk dak verlaten had met eenen jongeling, zekeren Oscar Dhont. De vrouw had uit den coffre-fort van haren man voor ongeveer 15.000 fr. loten en actiën mede genomen. Daar zij geld noodig had, gaf zij aan Vanboxtal 59 loten om te verkoopen. Vanboxtal en Dhondt vertrokken naar Rijssel en keerden 's anderendags met 6.000 fr. terug. Volgens de verklaring der vrouw sloot Vanboxtal het geld iu zijne las om het voor haar te bewaren. Eenige oogenblikken later kwam de politie en hield Dhont aan voor medeplichtigheid in den diefstal door Madame Haerls gepleegd deze laatste kon niet vervolgd worden daar de wet den diefstal tusschen echtgenooten niet straft. Middelerwijl verzoende zij zich met haren man. Toen Madame Haerts de 6.000 fr. aan Vanbox tal terug vroeg, zegde deze dat zij hem geen centiem toevertrouwd had en niet wist wat zij moest hebben. Een proces werd ingespannen. Madame Ilaerts had geen geschritt aan Vanbox tal gevraagd, en de advokaat van dezen laatste pleet dat het misbruik van vertrouwen niet door eenvoudige getuigenissen kan vastgesteld worden daarbij de klagers en de betichte zijn vreemdelingen en de fransche rechtbank is dus niet bevoegd. De rechtbank kon niet anders da« Vaiboxtal vrijspreken. -JLLI—iL~. BARON DRMOS n

HISTORISCHE KRANTEN

Nieuwsblad van Yperen en van het Arrondissement (1872 - 1912) | 1899 | | pagina 1