NIEUWSBLAD VOOR VEURNE EN HET ARRONDISSEMENT VAN VEURNE sêkt?cenu Men worft verzocht alle hoegenaamd, artikels uiterlijk tegen “nde"- Atl,kels »«-«*•»• »r Per.o»alltelten Malou. De Klerikale» en liet Verplichtend Onderwijs. Dc vermindering der grondlasten. Zaterdag 1 «lunl 1907 IV 22 Sl° jaar. liet van een slaaf, dan dezen van een vrij niensch. Hel is dus eene gewetensvolle laak, voor eenieder, die rechtzinnig de opbeuring van ons volk betracht, om met ons mede te werken lot het bekomen van het ver plichtend onderwijs. Daardoor alleen kan het verstandelijk en zedelijk peil der natie tot eene eervolle hoogte gebracht worden en zulk zou oneindig meer waarde hebben voor den roem en het aanzien van ons land, dan al de maatschappelijke facade- welten in de laatste jaren door de kleri- kalee gestemd. Wij roepen de aandacht onzer talrijke Vertrekuren van den IJzerenweg tot 1 .lult 1907. kunnen zenden, maar niemand zou nog het recht hebben zijne kinderen van alle on derwijs te berooven. T Is dus elders dat men de ware oor zaak van de vijandigheid der klerikalen - -- den ]eerp|jc]lt moet zoeken. Alom kan men bestatigen dat hoe meer ergens geestesontwikkeling toeneemt, hoe nissen opwekken. Is dat doel niet schoon en edel 1 Indien wij dus strijden voor verplichtend onderwijs, dan strijden wij voor volks ontvoogding, voor volksverheffing. De waarlijk vrije mcnsch is hij, die zich be weegt in hel volle licht; is hij, die ont daan van de ketenen der onwetendheid, vrij en vrank door het leven heenstapt. De onwetende leeft onder de bestendige voog dij van hen die geleerdheid bezitten hij durft zijn eigen zelve niet betrouwen; hij is ootmoedig, onderworpen, vreesachtig In de moeilijke onderhandelingen welke plaats hadden om een nieuw klerikaal ministerie aaneen te kunnen brengen, is er heel wat gesproken over Congokwcstio, de forten van Antwerpen, het achluren- werk, hel Vlaamsch in de scholen, enz. maar niemand heeft er aan de belofte ge dacht die de klerikalen vóór drie en twin tig jaren aan de boeren deden, namelijk De vermindering der grondlasten. T Is onder den kreetWeg met de grond belastingen!, dat de klerikalen in 1884 aan hel bestuur kwamen; maar in plaats van die belastingen te» verminderen, zijn ze bijna overal verhoogd door nieuwe opcen tiemen. Tol nu toe hadden de klerikalen geen lijd, en onze boerkens mogen maar altijd dezelfde booge lasten blijven betalen. Doch, couragie, landbouwers; als hel nogmaals kiezing is, zullen de klerikalen u voor de zooveelste maal de ver mindering der grondlasten beloven J En na de kiezing zult ge weder met vader Cats mogen uitroepen Eu ze dronken een glas, En ze pisten een plas, En ze lieten alles zooals het was Hel nieuw ministerie wil ons een Malou te slikken geven Er is hier geen kwestie van den Malou die voorkomt in dc Lollige Genlsche spreukenals synoniem van grooten Ko onder de beteekenis van een borrel genever.» Neen, dc Malou, België voert de religie de zelfs in politieke zaken 1 Wanneer de klerikale voorvechters nog beweren dat de katholieke partij geene confessionneelc partij is, welen we wal hun te antwoorden. Doch wat de man zegde van de Belgi sche rente zal niet met veel smaak in de Wetstraat zijn onthaald. Men weet, inderdaad, dat de benoeming van M. Liebaert tot minister der schatkist kermisklokken de doodsklok van I) l nnoneen voor Belgie uitgezonderd beide I laanderen, aismede die voor hei Buitenland worden ontvangen door den Office se Publicitè, Vagdalenastraat, Brussel. Mei) scfll.jjrt in bij CalMIIXE DRIJ.VEIIV, Drukker-Uitgcver. te Veurne, en in de Postkantoren des Rijks. meer ook het klerikalisme achteruitwijkt, veeleer heeft bij de gevoelens Geleerdheid stolt den mensch in staat met j r'*-r gezonden zin te overwegen en te beoor- deelen, zich eene ernstige meening te vormen over politieke en maatschappelijke I toestanden, en dat is bet juist, wat onze I tegenstrevers het meest vreezen. Om aan goedzakkige lieden te doen ge- looven dat zij niet tegen het onderwijs, maar enkel legen dwang zijn, herhalen de klerikalen bij elke gelegenheid dat zij scholen met hunne eigene centen slichten en onderhouden. Zoo! zoo! Zijn dan de 7 of 8 millioenen, die zij jaarlijks als toe lagen uit de Staatskas putten, ook hunne eigene centenMaar, dal is nu voor van- - -4— daag de kwestie niet. Zoo de klerikalen lezers op dc nieuwe uurtabel der treinen scholen stichten, dan is het niet lot bevor- en trams, aan het hoofd van ons blad dering van het onderwijs, maar enkel om geplaatst. leerlingen uil de officiëele scholen te trek- n..! m ken en aan dezen een zoo min mogelijk WeGPcll 68116 Bekentenis, wetenschappelijk onderricht te geven, dal veeleer een sectarische opleiding beoogt Voor iemand die nog niet weten zou dan wel het inprenten van begrippen, die 'vat dc katholieke partij in Belgie is, be- naar hooger geestesontwikkeling kunnen staal er mogelijkheid dit thans te ver voeren. De klerikale scholen bevorderen enkel de belangen der klerikale partij, zij trachten enkel, door dit middel, nieuwe aanhangers voor hunne zaak te winnen. Dc leerplicht zal altoos, bij de klerika len alleen, verstokte en onhandelbare tegcnkanlers vinden. Immers, bet natuur lijk gevolg dezer hervorming zou zijn dal do scholen, zoowel officiëele als klerikale regelmatig bijgewoond werden. Ware dit zoo, dan zouden de klerikale scholen wel gedwongen zijn, om hunne mindere waar- ?e 'stc verarin*“ 1C de niet al te zeer in ’t oog te doen sprin gen, hun onderwijs op meer welenschap- pelijkcn voet in te richten. En zie, is dat juist wat ze zooveel mogelijk vermijden. Ja, de klerikalen zijn en blijven de vijan den van het onderwijs; zij zullen hel nooit bekennen, maar gansch hunne werking, gansch hun streven bewijst bel genoeg. Hun eigen belang gebiedt hun overigens alles in ’t werk te stellen, opdat het volk bekrompen en onwetend blijve. Wij, liberalen, wij aanzien integendeel het onderwijs als iets onontbeerlijks om waardig en deftig door de wereld le gera ken. Wij willen daardoor niet alleen aan senap Bruaerl van verre eenieder wapens verschaffen in den strijd hennen, doch t moet een gerokte propa- voor het bestaan, maar ook bij allen de f>anfNst voor de goede zaak zijn, te oor- slaal er mogelijkheid du thans te nemen. Hij hoeft daartoe slechts in de katho lieke bladen van Parijs het verslag te lezen over het katholiek congres, Dinsdag in deFransche hoofdstad gehouden, onder voorzitterschap van Mgr Amelte, hulp bisschop van Parijs, congres vooral belegd om de katholieke partij in Frankrijk herin le richten. Op dit congres werd, natuurlijk, over koetjes en kalfjes gesproken, maar de j er werd afgelegd, behelst voor ons, eene goede les. Zeker heerschap, Bruaert genaamd, had de taak opgenomen aan de congresleden diets te maken wal de katholieke partij in België is. De katholieke partij in België, riep hij uil, erkent de oppermacht van den gods dienst zelfs in politieke zaken. De priesters aldaar bemoeien zich zooveel met politiek als met religie en ze varen er goed bij. Ons land vindt daarbij bate, want de bud- jcllcn sluiten met bonis zoodat de Belgi sche.... rente een Imogen koers voert. Wij hebben ’t genoegen niet, dit heer schap Bruaert van verre of nabij te gandisl voor de goede zaak zijn, zucht naar verheffiing, naar hoogere ken- deelen naai zijne woorden. Deze geloofsbelijdenis dient dan ook in een kasken te worden gehangen«In oppermacht de Belgische katholieke partij blijkt daarop samengetrokken. Aan 't kiezerskorps te zorgen dat het Belgisch volk weldra jubelend moge uit roepen de tjevenpartij heeft geleefd. Nu is zij dood en begraven. R. I. P. En dan zullen in gansch het land de dien ze ons wiïlcn le slikken geven bedoelt T hei politiek regiem waarmede wij in Mewkafisnie orerheerseben. Belgie begiftigd werden van 1870 tol 1878 j met Jules Malou als kabinclshoofd. Hel is minister de Trooz die verklaard I heeft dal hij de Iradiliëu, ingevoerd door zijn voorganger Malou, zal voorlzcttcn. En weet gij waarin dc politiek van Malou heeft bestaan In T verknoeien der kieswetten. In T gestadig vermeerderen der belas tingen. In 't ondermijnen van het volksonder wijs met de lagere scholen cn otlicieële onderwijzers geheel cn al le stellen onder de macht en den dwang der priesters. Met dc zuurgewonnen centen der be lastingschuldigen aan kerken en kloosters te grabbelen te werpen. Met dc openbare besturen op te vullen met klerikale creaturen cn nulliteiten. Met alle openbare werken, verbeterin gen van wegen, enz., zooveel mogelijk uit te sluieren. Mol hel materieel van de ijzerenwegen op eene schandalige wijze te laten ver vallen. Builen dal bekommerde hel ministerie Malou zich weinig met het verwezenlijken der andere punten van 't katholiek pro gramma. Op eene groote partijvergadering te St. Nikolaas werd hem zijne houding door de Renkins cn Helleputten van dien tijd heftig verweten en vroeg men hem, in den naam der bisschoppen, wat bij aan ’t bewind eigenlijk gedaan bad. Malou, die wel iels van den geest van Woeste had, antwoordde: «W’ij hebben geleefd Wat wilt gij nog meer?» Wat in andere woorden wilde zeggen «Wij hebben ons aan de kas gehouden en de partij er zooveel mogelijk laten uit putten. Over het hoofd van Beernaert cn de Smet de Naeyer wil het ministerie de Trooz tot deze bloedzuigerspoliliek terugkeeren. Het is de eenige beteekenis welke wij kunnen hechten aan zijne verklaring dat hij de traditiën van Malou wil hernemen en voorlzetlen. De klerikale partij veracht en versleten, zal zich wellicht met dit opslorkerspro- gramma le vreden stellen. De herlapping van het ministerie, onder de leiding van comte de Smet de Naeyers eersten luite nant de Trooz, kon overigens geen andere beteekenis hebben. Aan de kas zitten, zich aan ’t bewind i vastklampen cn kunnen uitroepen: «Wij tegenover hebben geleefd 1Gansch hel programma 4lAm bon zooniet van 't katholicisme, dan toch van j 18,12 Statie 7,46 Voorstad 7,50 19,18 19,23 21,36 ADVERTENTIE-BLAD Vertrok uit Veurne naar het Binnenland 1.37 6,12 6,49 8,03(Dixm.) 9,53 11,55 13,11 (naar Thourout) 15,53 18,03 19,02(Dixm.) 20,18 Vertrek uit Veurne naar Duinkerker 5,40(Adink.) 7,30(Ad.) 7,43 9,52 10,47(Ad.) 12,10(Ad.) 14,40 18,05 18,15(Ad.) 20,17(Ad.) 22,07 Waarom zijn dc klerikalen tegen den leerplicht? Volgens hunne gazetten is hei omdat zij daarin eenen eersten stap zien naar verplichtend, wereldlijk onderwijs, hetwelk zij beweren zonder het te be wijzen - gericht le zijn tegen den gods dienst. Voor eenieder, die klaar ziet, is dit argument maar een voorwendselimmers onze Grondwet waarborgt de vrijheid van onderwijs en bel behoeft geen betoog dat er in België nooit spraak kan zijn die vrij heid af te schaffen. Bestond dus de leer plicht in óns land, ieder huisvader zou zijne kinderen naar de school zijner keus Vertrekuren vnn den liuiirtHpoorwog tot se/i Vertrok van VEURNE naar NIEUPOORTen OOSTENDE: Statie 5,00 6,50 10,05 12,18 13,20 15,16 16,42 18,06 On,vte .Markt 5,05 6,55 8,14 (Pan.str.) 10,10 12,23 13,25 15,21 16,48 18,11 Vertrek uit VEURNE naar YPER. Statie 4,34 7,43 9,55 10,26’ 13,16 16,02 Voorstad 4,39 7,48 10,00 10,31 13,21 16,07 18,17 C) Alleenlijk den Woensdag. Vertrekt Groote Markt om 10,20 u. Vertrek uit Veurne naar DE PANNE. Statie 5,50 6,52 8,38 9,54 11,20 12,22 14,39 18,04 19,12 Pannestraat 5,56 6,58 8,10 8,44 10,02 11,26 12,28 13,44 14,45 15,57 17,08 18,10 19,18 20,54 Vertrek uit De Panne naar VEURNE. Terminus 6,20 7,30 8,28 9,18 10,20 11,50 13,09 14,08 15,05 16,32 17,32 18,34 19,45 21,20 Vertrek uit Veurne naar POPERINGHE. 10,20 (10,40 den Woensd.) 14,25 18,05 21,00 (tot aan Bevoren). 10,24 (10,44 id. 14,29 18,09 21,04 id. ------T----

HISTORISCHE KRANTEN

Het Advertentieblad (1825-1826, 1834, 1841-1842, 1844-1849, 1852-1861, 1863-1869, 1872, 1874-1897, 1899-1903 en 1905-1912) | 1907 | | pagina 1