WAT NU MET DE SAAR WERELDGEBEUREN
ONAFHANKELIJK NIEUWS- EN AANKONDIGINGSBLAD
ge JAARGANG Nr 47
PRIJS S Fr.
ZATERDAG 22 OCTOBER 1955
VOOR HET ARRONDISSEMENT YPER
VERSCHIJNT ELKE WEEK 'S ZATERDAGS
DE IDYLLE MARGARET - PETER
HET FEEST DER RIJKSWACHT TE IEPER
YPERSCH NIEUWS
*BSTL'l R EN REDACTIE SA BOTEESTRAAT. YPER
Tel 39S.96 Postciectrek 451.73 (L. DUMORTïER>
ABONNEMENTSPRIJS
i J AAR 135 fr. 6 MAAND 79 Ir.
Er zijn gedeelten fan onze wereld
die als het ware de droevige reputa
tie hebben twisten uit te lokken of
wel er steeds het slachtoffer van te
zijn. Zo kan ons land, als buffer
staat tussen grote mogendheden, daar
een aardig woordje over meepraten.
Dikwijls kwam het hier immers tot
botsingen, nu eens met deze, dan
weer met gene, doch steeds met het
zelfde onvermijdelijke gevolg dat wij
èn van de brokstukken, èn van
de klappen ons deel kregen.
Ook het Saargebied. dat deze week
andermaal om de belangstelling
vraagt, heeft deze reputatie, zij het
dan niet helemaal op dezelfde wijze
als ons land. Want waar men ten
onzen opzichte er steeds maar aan
dacht hier een knokpartijtje te ko
men slaan, vroeg de Saar herhaalde
lijk om de aandacht wegens de na
tuurlijke rijkdommen die het bevat.
Morgen Zondag zal daar andermaal
de beslissing over vallen. Er wordt
immers in deze streek een volks
raadpleging gehouden over de vraag
Waarheen met ons land Drie moge
lijkheden staan open onafhankelijk
blijven, t.t.z. het Europees statuut
goedkeuren, of>vel aansluiten bij
Frankrijk of Duitsland. Meteen krij
gen we opnieuw het bewijs dat de ge
schiedenis zich steeds herhaalt, al
hoewel het voorgaande hier nog bij
iedereen zo vers in het geheugen ligt,
dat het een zekere malaise wekt.
Immers in 1935 een goede 20 jaar
geleden hadden de Saarlanders
zich-eveneens over deze vraag uit
te spreken. In verband daarmede la
zen we in Het Yperschevan 12
Januari 1935
Deze volksraadpleging moet de
13e dezer plaats hebben, maar in wer
kelijkheid is ze reeds begonnen, met
de ambtenaren en de bedienden, die
op 13 Januari op dienst moeten zijn.
Men heeft daarbij bestatigd dat die
mensen zulke schrik hebben dat men
zou te weten komen hoe zij gestemd
hebben, dat er maar 10 per honderd
naar de stembus kwamen.
Het Reich, zoals wij vroeger reeds
lieten verstaan, heeft alles gedaan
wat mogelijk was, met geld, met be
dreigingen, met valse inschrijvingen,
per radio en zo meer om ertoe te
komen de meerderheid te halen tot
het terugaansluiten van het Saarge
bied bij Duitsland. Eerst was het ze
ker dat het zou lukken, maar thans
begint het daaraan te twijfelen. Het
ware mogelijk dat het status quo
de overhand hale, 't is te zeggen dat
de toestand gelijk zou blijven, een
soort onafhankelijk Saargebied on
der toezicht van de Volkerenbond.
Dat deze vooruitzichten wat al te
optimistisch waren, bewezen de blote
cijfers van de uitslag op 528.005 uit
gebrachte stemmen waren er
477.119 voor Duitsland
46.513 voor het status quo en
2.124 voor Frankrijk, terwijl er
slechts 2.249 blanco stemmen waren.
Feitelijk hoefde deze uitslag nie
mand te verwonderen als men weet
hoe in 1935 in Duitsland het nationa
lisme steeds groeide, terwijl het Saar
land slechts door het Verdrag van
Versailles in 1919 bij Frankrijk
kwam. als vergoeding voor de ver
nieling van de mijnen in het Franse
Noorden tijdens de eerste wereldoor
log. Wel waren er in de vroegere ge
schiedenis perioden geweest dat het
Saargebied bij Frankrijk behoorde,
o.m. onder Napoleon, doch de Saar
landers bleven Duitsers in hun hart.
Nu zijn de verhoudingen wel enigs
zins anders. Het eerste experiment
van 1935. bleek na de aanvankelijke
vreugderoes toch geen meevaller ge
worden te zijn en dan kwam er an
dermaal een wereldoorlog om tot na
denken te stemmen. Intussen is er
steeds meer en meer spraak van de
eenmaking van Europa, waarin een
onafhankelijk Saargebied een belang
rijke rol kan spelen. Ook heeft het
Duitsland van thans niet dezelfde
macht en overredingskrachtals
het nazi-Duitsland van 1935. alhoe
wel ook hier de geschiedenis zich aan
het herhalen is. Want alhoewel de
oude wonden nog schrijnen, schijnt
eenieder zich thans in te spannen om
aan de overwonnenen de vrienden
hand te reiken. Men heeft er zelfs
een voorwaarde van gemaakt voor
het welslagen van de eenmaking van
het oude Europa, dat hierin een nieu
we jeugd moet vinden.
Nochtans staat de gewone man hier
wat sceptisch tegenover. Eén grote
les heeft hij na die tweede wereld
brand wel begrepen Nooit meer
oorlogheeft bij hem stilaan plaats
geruimd voor Nooit meer vrede
Daarom is hij wantrouwig, soms zelfs
koppig als een ezel en heeft hij
slechts één doeler zijn eigen hachje
niet bij in te schieten. Al het andere
is slechts bijzaak
Het Saarexperiment van morgen
Zondag zal wellicht geen heruitgave
worden van dit eerste, 20 jaar gele
den. Zo wordt er algemeen gehoopt,
doch laten we ons geen begoochelin
gen maken. Misschien zal de verhou
ding nu niet meer zijn van 9 tegen 1
doch 8 tegen 2 of zelfs 7 tegen 3, het
resultaat blijft tenslotte hetzelfde.
23 October 1955 zal dan ook een
aanduiding zijn welke' weg er dient
gevolgd te worden. We hopen steeds,
doch vrezen meteen dat het een ont
goocheling te meer zal zijn of... een
illusie minder.
FRANSE REGERING GERED Raad van Europa is vorige Vrijdag te
DANK ZIJ ALGEMENE VREES Straatsburg voor een zittijd van twee we-
VOOR KRISIS. ken bijeengekomen. Men zal een Westers
De Franse Nationale Vergadering is plan opstellen met betrekking tot de ko-
Margaret van Engeland en kolonel Peter Townsend hebben samen hei
Weekeinde doorgebracht ten huize van de beer en mevrouw Wills te Binfield Hier
werd de publieke mening over de idylle Margaret-Peter versterkt en wordi
"Igemcen verwacht dat prinses Margaret kolonel Townsend zal huwen. Hierboven
Prinses Margaret, haar moeder en de twee kinderen van koningin Elizabeth in een j
wagen op weg naar bet Bucki
Dinsdagnamiddag te 15 uur bijeengeko
men onder voorzitterschap van de heer
Schneiter. voor de stemming over de ver
trouwenskwestie. die door eerste-minister
Faure gesteld werd betreffende de rege-
ringspolitiek in verband met Algerië.
Voor het eerst sedert de hervorming van
Juli zou de stemming een persoonlijk
karakter dragen. Elke afgevaardigde
moest zijn stembiljet op het spreekgestoel
te leggen. Geen enkel afgevaardigde
mocht zich laten vertegenwoordigen of
volmacht geven.
De stemming beloofde spannend te zijn.
vooral wegens het socialistische besluit
tegen de vertrouwensmotie te stemmen.
Talrijke politieke waarnemers meenden
nochtans, dat de regering van de gema
tigde afgevaardigden de stemmen zou be
komen. die haar ontbraken. Vele aarze
lende afgevaardigden wachtten op de
laatste uitleg van de regering over haar
beleid, alvorens hun stemwijze te bepalen.
Toen 4e zitting begon bevonden zich
nagenoeg 500 van de 623 volksvertegen
woordigers op hun plaats-
Nadat de woordvoerders van de onder
scheidenlijke parlementsgroepen het
standpunt van hun partij hadden toege
licht besteeg eerste-minister Faure het
spreekgestoelte.
De eerste-minister verdedigde het be
leid in Algerië van zijn regering en ver
zocht de volksvertegenwoordigers hem
hun vertrouwen te schenken om aldus te
voorkomen dat Frankrijk in een nieuwe
regeringscrisis zou gedompeld worden die
rampspoedige gevolgen zou kunnen heb
ben.
Wanneer de telling der stemmen ge
ëindigd was, bleek, dat de eerste-minister
een verrassende meerderheid van 54 stem
men had bekomen. Hij bekwam nl. 308
tegen 254 stemmen.
De meerderheid, die in de Nationale
Vergadering Dinsdagavond haar vertrou
wen heeft geschonken aan de Faure.
omvatte o.m. 85 afgevaardigden van de
MRP (Volksrepublikeinen) (een enkele
stemde tegen). 71 radicaal-socialisten (op
75) evenals 103 onafhankelijke republi
keinen. boeren en afgescheurde gaullis
ten. die voor het merendeel tegen de re
gering hadden gestemd bij de stemming
over Marokko. 14 overzeese onafhanke-
lijken (op 16) evenals 15 sociale republi
keinen (gaullisten)Deze laatste fractie
was het meest verdeeld bij de stemming
39 leden ervan stemden tegen.
De socialisten en communisten, die voor
Faure hadden gestemd bij het debat over
Marokko hebben nu tegen hem gestemd
in de Algerijnse kwestie. Bij de 100 so
cialistische en de 89 communistische stem
men voegden zich nog 65 verschillende af
gevaardigden. Twintig leden van de ver
gadering hebben zich vrijwillig onthou
den en 24 hebben niet deelgenomen aan
de stemminger werden 562 stemmen
uitgebracht-
De hh. Mendès-France. gewezen eerste-
minister en Bidault. gewezen minister van
Buitenlandse Zaken, stemden voor de re
gering.
PROBLEMEN VAN
FRANS NOORD-AFRIKA.
Dezelfde godsdienst, de Islam, en de
aanwezigheid van de Fransen in de drie
gebieden (in Algerië sedert 1830, in Tu
nesië sedert 1884 en in Marokko sedert
1912) vormen de bindende elementen tus
sen deze gebieden. De aanwezigheid van
de Fransen leidt tot eisen op nationalis
tisch gebied, welke dikwijls ook weer sa
menhangen met de islamietische geest.
De ekonomische situatie in Marokko.
Algerië en Tunesië vertoont zoveel over
eenkomst. dat deze ook als een bindend
element tussen de drie gebieden kan wor
den beschouwd-
De Noordafrikaanse volkshuishouding,
ondanks de Franse inspanningen op het
gebied van investeringen (met name in
Marokko, waar de belastingwetgeving
zeer liberaal is) heeft een handelsbalans
welke voortdurend deficitair is en heeft
verder een ondervoede bevolking waar
voor onvoldoende werkgelegenheid is.
Dank zij de ontwikkeling van de hygiëne
en de Franse geneeskunde, is de bevol
king van Frans Noord-Afrika in de afge
lopen vijftig jaar meer dan verdubbeld
en men voorziet, dat deze 30 millioen in
woners zal tellen in 1956.
Met andere woorden, de sociale voor
uitgang heeft meer behoeften opgeroepen
dan de ekonomische ontwikkeling in de
zelfde periode bronnen heeft aangeboord
om die behoeften te bevredigen. Gevolg
hiervan is onder meer een sterke Noord-
Afrikaanse emigratie naar Frankrijk
(400.000 loontrekkenden).
Politiek nationalisme en onvoldoende
ekonomische ontwikkeling vormen de ge
meenschappelijke grondslag van de
Noordafrikaanse problemen. Bij de oplos
sing van deze vraagstukken zal men ech
ter rekening moeten houden met de bij
zonderheden van elk land.
RAAD VAN EUROPA
WERKT AAN WESTERS PLAN-
VOOR CONFERENTIE VAN GENEVE.
mende conferentie te Genève.
Op de gevulde agenda staan voorts o.a.
de kwestie der oprichting van een Euro
pese atoompool. een debat aangaande de
kwestie Noord-Afrika, het opstellen van
een sociaal charter, de economische ont
wikkeling van Zuid-Europa, een Euro
pese postunie en rapporten van verschei
dene internationale verenigingen.
De hoofdschotel van de bijeenkomst
zal gevormd worden door een driedaags
debat over de algemene politiek van de
Raad van Europa in het licht van ae
recente ontwikkelingen in de internatio
nale toestand.
SPAAK PLEIT
VOOR WEDEROPWEKKING
VAN DE EUROPESE GEDACHTE.
De heer Spaak, minister van Buiten
landse Zaken sprak te Luik voor de So-
ciété Beige d'Etudes et dKxpansion
over de Wederopwekking van de Euro
pese gedachte.
Spaak onderstreepte, dat het doel van
het buitenlands beleid er in bestaat, de
oorlogen te vermijdenhoewel men zou
kunnen geloven, dat het oorlogsgevaar
door de nieuwe wapens is afgewend, is
er toch ook een ongunstige factor, nl. het
politiek en economisch verval van West-
Europa.
In verband met de aanstaande Rus-
sisch-Amerikaanse dialoog, die volgens
de spreker op zich zelf genomen uitste
kend is. weigerde hij te aanvaarden, dat
er slechts twee wereldmachten zouden
bestaan, en voegde hij er een derde 3an
toeEuropa
Na een onderzoek van het Europees ver
val op het economisch, politiek en socisal
vlak. zag Spaak het voornaamste redmid
del in de aanwending van de kernener
gie. Bovendien, aldus de minister, kunnen
wij het zo goed doen als de anderen, kun
nen wij over uitgebreider binnenlandse
markten en over grote rijkdommen be
schikken.
Maar daarvoor moeten de grensbelem-
meringen wegvallen en moet snel worden
gehandeld. De Europese gedachte moet
i na de mislukking van de EV-G. weder-
opgewekt worden
Na het ongemeen belang van het Saar-
referendum le hebben beklemtoond, waar
bij een verwerping van het Europees sta
tuut alles opnieuw in het gedrang zou
brengen, wees de spreker op het karak
ter van de gemeenschappelijke markt, dat
aan de Benelux vastzit, en op de nood
zaak van een bovennationaal gezag, zon
der de bezwaren er tegen te willen ver
helen. daar elkeen daarbij van sommige
voordelen zou moeten afzien.
«Vandaag», zo zei Spaak, «heeft de h.
Jean Monnet een actiecomité voor de Ver
enigde Staten van Europa opgericht. De
Duitsers zijn reeds toegetreden. Het is
een verheugend nieuws, maar voor het
welslagen van die onderneming is de
steun van de openbare mening vereist
Het zou iets enigs in de geschiedenis zijn.
indien het verval daardoor zou kunnen
worden gestuit en de christelijke en hu
manistische beschaving zou worden gered.
Het tot stand brengen van die grote
Europese omwenteling zal alle overige
omwentelingen overbodig maken zo be
sloot Spaak.
VEEL HOOP OP VREDE.
De vice-president van de Verenigde
Staten, Richard Nixon, heeft verklaard,
dat de aanstaande conferentie der grote
vier te Genève meer belooft voor het op
lossen der geschilpunten tussen Oost en
West dan al de conferenties welke tij
dens de laatste tien jaar hebben plaats
gehad.
De h. Nixon is van oordeel dat de voor
uitzichten voor de vrede beter zijn dan
ooit te voren sedert de tweede wereld
oorlog.
Hij meende ook. dat het antwoord van
president Eisenhower op Boelganin's
schrijven aangaande de ontwapening de
laatste overblijfselen zou moeten oprui
men van de Russische tegenkanting tegen
het plan Eisenhower inzake luchtinspec-
tie
De h. Nixon zegde dienaangaande o.m.
De aanvaarding van het voorstel van
de president zou de belangrijkste maat
regel zijn die thans voor de vrede kan
worden genomen. De werkelijkheid dient
te worden erkender kan geen sprake
zijn van ontwapening zonder een doel
treffend inspectiestelsel
SPECTATOR.
HERDENKING
VAN DE SLAG BIJ EDEMOLEN
Op 7 October was het juist 41 jaar ge
leden dat een detachement gendarmen,
onder het bevel van Kapitein Fremault,
een stoere Westvlaming, zich met roem
overlaadde door te Edemolen, een gehucht
bij Nazareth, de strijd aan te gaan tegen
een vijand die een geweldige overmacht
bezat, niet alleen in wapens en materiaal,
maar ook in getalsterkte.
Door de dappere houding van dit hand
vol mannen, welke niet aarzelden hun le
ven te offeren voor hun Vaderland, wer
den talrijke Belgische regimenten van de
omsingeling en dus ook van de vernieti
ging gered.
7 October 1914 is een dag die met gou
den letters aangetekend staat in de ge
schiedenis van onze Nationale Gendarme
rie, die dan ook het voorrecht verkreeg
haar Fasten op 7 October van elk jaar te
vieren.
Door tal van omstandigheden, werd het
District leper genoopt de feestviering te
verdagen tot Zondag 16 October. Deze
verdaging kon echter niet beletten dat het
feest weer met de gewone luister werd
gevierd.
Te 9.30 u. vergaderden officieren, man
schappen en gepensionneerden op de koer
van de Rijkswachtkazerne, waar ze afge
haald werden door het muziekkorps
Ypriana. Ook de vaandels van de vader
landse verenigingen, aangesloten bij de
Verstandhouding, waren natuurlijk van
de partij.
Een grote menigte vulde de St Maar-
tenskathedraal, waar te 10 u. een plech
tige Lijkdienst werd opgedragen, ter na
gedachtenis van de overleden Rijkswach
ters. Deze godsdienstige plechtigheid werd
opgeluisterd door de baryton hr Picard
uit Estampuis en het koor van de Kunst
kring «Richten», dat de vierstemmige
Missa Brevisvan Lod. de Vocht .uit
voerde onder de leiding van de hr Guido
Van Overbeke. Deze dienst, zoals trou
wens ook de andere plechtigheden, werd
bijgewoond door Majoor Van Oppen, Be
velhebber der Territoriale Groep van
Westvlaanderen Ere-majoor Storm, fede
raal voorzitter van de Verbroedering der
Rijkswachtde hr Biard, federaal onder
voorzitter van de Verbroedering Kapitein
Bellengé. bevelhebber van het District
leperde hr Vermoere, voorzitter van
de plaatselijke afdeling der Verbroede
ring. de hh. Matton, voorzitter, Talpe en
Vernimmen, rechters bij de Rechtbank
van Eerste Aanlegde hr Isaï Gruwez,
Voorzitter van de Verstandhouding van
Vaderlandse verenigingen der stad, om
ringd door talrijke comitéledeneen ster
ke delegatie van de Franse gendarmerie
onder de leiding van Kapitein Wattre-
mez van Duinkerkehet lepers schepen
college en nog talrijke anderen uit de
bestuurlijke, gerechterlijke en politieke
kringen van de stad en de omgeving.
BLOEMENHULDE EN DEFILE
Na deze Rouwdienst begaf de stoet zich
naar het Gedenkteken der Ieperse ge
sneuvelden. waar Majoor Van Oppen een
bloemenhulde bracht, waarna Kapitein
Bellengé er volgende rede uitsprak
(zie vervolg op blz. 5)
Majoor an Oppen decoreerde verscheidene rijkswachters op de koer van de kazerne
